Informacje gospodarcze z białoruskiego rynku z dn. 03.01.21013

Ocena użytkowników:  / 3
SłabyŚwietny 

Opracowanie
WPHI Ambasady RP w Mińsku
Mińsk, dnia 03.01.2013

Istotne informacje gospodarcze z białoruskiego rynku ...

Białoruś zrezygnowała z budowy trzeciej rafinerii

Białoruś zrezygnowała z budowy nowej rafinerii, której realizacja była zaplanowana na bazie zakładu „Polimir” (Novopolotsk, obwód Vitebsk) z powodu wysokich kosztów (1,5 mld USD) oraz ryzyka niewykorzystania nowych mocy. W zakładzie „Polimir” do 2018 r. zostaną uruchomione urządzenia do produkcji etylenu i propylenu o mocy 200 tys. ton etylenu i 100 tys. ton propylenu rocznie. Inwestycje wyniosą 0,5 mld USD.
Zaplanowano, że proces produkcji będzie w całości zapewniony surowcami. Obecnie opracowuje się dokumentację przetargową do realizacji projektu pod klucz. Uwzględniane są źródła finansowania, w tym od  inwestorów zagranicznych.

Białoruś zbuduje nowy kompleks azotowy o wartości 1 mld USD

Koncern „Belneftekhim” opracował państwowy program dot. rozwoju kompleksu petrochemicznego do 2015 r. oraz na okres do 2020 r. Program przewiduje realizację w 2019 r. projektu budowy nowego zakładu azotowego na terenie  zakładu „Grodno Azot”.
Zdaniem koncernu, ogólne wydatki inwestycyjne wyniosą ok. 1 mld USD. Aktywna praca z zakresu realizacji projektu rozpocznie się w 2013 r. Został opracowany biznesplan projektu, prowadzone są roboty poprzedzające inwestycję.
Uwzględniane są różne warianty finansowania projektu, w tym pozyskanie  inwestorów zagranicznych, którzy dysponują surowcami do tej produkcji.

Korupcja w RB

Działania korupcyjne najczęściej są ujawniane w handlu, przemyśle, rolnictwie, edukacji, ochronie zdrowia. Jest dużo przykładów dawania łapówek w dziedzinie dzierżawy nieruchomości oraz przy realizacji zamówień publicznych. Najwięcej jest problemów tam, gdzie występują ograniczenia: kontyngenty, taryfy, subsydia i dotacje, które są przedmiotem do negocjacji z wszechmogącym urzędnikiem. Wykryte zostały, np. pewne nadużycia dot. realizacji programu antyimportowego, kiedy podmioty gospodarcze nie rozpoczęły produkcji wyrobów w RB, a prezentują daną produkcję najpewniej z importu, jako wyprodukowaną w RB, w związku z czym mają przewagę konkurencyjną w zakresie ceny na białoruskim rynku. Wielkość łapówki wynosi od 5% do 10-15% od wielkości transakcji. Wszystko zależy od zysku. Jeśli transakcja przewiduje zysk w wysokości 30-40%, to zazwyczaj połowę tego stanowi łapówka . Ale to wcale nie oznacza, że każda transakcja, każde zamówienie publiczne z góry przewiduje łapówkę.

Antykryzysowy Fundusz EaWG zaakceptował udzielenie czwartej transzy kredytu w wysokości 440 mln USD

Została podjęta decyzja dot. udzielenia czwartej transzy kredytu. Zaplanowano, że Białoruś w najbliższym czasie dostanie środki. 
Kwestia dot. prywatyzacji zostanie uwzględniona w 2013 r. przy udzieleniu 5-j transzy. Ten wskaźnik nie był oceniany przy udzieleniu 4-j transzy.   


Rezydenci białoruskich SSE zwiększyli utarg  ze sprzedaży w okresie styczeń-wrzesień 2012 r. 2,1-krotnie do 5,97 mld USD

Eksport w okresie styczeń-wrzesień 2012 r. rezydentów SSE wyniósł 3,3 mld USD (wzrost o 15,9 % w stosunku do stycznia-września 2011 r.). Głównym rynkiem eksportowym jest Rosja, gdzie skierowano 71,8% całości eksportu SSE (2,37 mld USD). Podstawę eksportu stanowią opony, opakowania z plastiku, przewody i kable izolowane, kiełbasy i analogiczne wyroby mięsne, meble i części do produkcji mebli, mieszane nawozy mineralne, proste poliacetyleny i poliefiry.
Import towarów przez rezydentów stref wyniósł 3,09 mld USD (wzrost o 17,9 % w porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego). Import pochodził głównie z krajów spoza WNP (62,4% całości ich importu). W strukturze importu przeważają urządzenia technologiczne, wyroby z plastiku, z żeliwa, wieprzowina, naturalny i syntetyczny kauczuk, naturalne fosforany wapniowe i aluminiowo-wapniowe.
Wg stanu na 1.09.2012 r. w SSE zarejestrowanych jest 514 rezydentów (341 wg stanu na 01.09.2011 r.). Spośród nich działających jest 448 firm (87,2% ogółu zarejestrowanych), w tym 14% to firmy nierentowne. W SSE Brest zarejestrowanych jest 90 rezydentów, w SSE Minsk - 143, w SSE Gomel-Raton - 79, w SSE Grodnoinvest - 93, w SSE Vitebsk - 57 i w SSE Mogilev - 52.

Na Białorusi inflacja w listopadzie 2012 r. wyniosła 1,7%, w okresie I-XI – 20,1%


Na Białorusi inflacja w listopadzie 2012 r. wyniosła 1,7%, w październiku – 1,8%, we wrześniu - 1,3%, w sierpniu – 2,3%, w lipcu – 1,3%, w czerwcu – 1,8%, w maju – 1,6%, w kwietniu – 1,7%, w marcu – 1,5 w lutym – 1,5%, w styczniu - 1,9%. 
W okresie styczeń-listopad 2012 r. ceny konsumpcyjne wzrosły o 20,1%.
Ceny na artykuły spożywcze w listopadzie 2012 r. wzrosły o 1,7% (+22,9% w okresie styczeń-listopad 2012 r.), artykuły przemysłowe dla ludności zdrożały o 0,5% (+10,2%), w sferze usług konsumpcyjnych ceny wzrosły o 3,8% (+32,7%). Prognoza inflacji na 2012 r. wynosiła 19-22%.
Inflacja bazowa w listopadzie wyniosła 1,1%, od początku roku – 16%.

Białoruś ratyfikowała umowę o kontroli walutowej w WOG 

Izba Reprezentantów Zgromadzenia Narodowego RB ratyfikowała umowę o współdziałaniach pełnomocnych organów państw członkowskich WOG o uzgodnionych zasadach polityki walutowej.
Umowa została podpisana w dniu 15 grudnia 2011 r. w Astanie przez przedstawicieli rządów i banków centralnych Rosji, Kazachstanu i Białorusi w celu organizacji efektywnego współdziałania w zakresie uprzedzenia, wykrywania i powstrzymywania naruszeń prawa walutowego przy  dokonaniu operacji walutowych przez rezydentów państw członkowskich WOG.
Dokument przewiduje wymianę informacyjną, w tym udostępnienie danych statystycznych o wielkości płatności i przelewów z tytułu operacji walutowych między rezydentami państw członkowskich WOG oraz o ilości kont otwartych w bankach państw członkowskich.

Na Białorusi od 2014 r. dla organizacji pożytku publicznego sprawozdania wg MSSF będą miały charakter obowiązkowy

Obecnie sprawozdania wg MSSF prowadzą banki, przedsiębiorstwa ubezpieczeniowe oraz niektóre duże przedsiębiorstwa państwowe. Projekt umowy „O księgowości i sprawozdawczości ” znajduje się w komisji budżetu i finansów parlamentu i przewiduje obowiązkowe sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego zgodnie z MSSF.
Od 2014 r. dla organizacji pożytku publicznego sprawozdania wg MSSF będą miały charakter obowiązkowy.

PKB Białorusi w okresie styczeń-listopad wzrósł o 2% do 452,5 bln BYR (52,68 mld)

Wartość produkcji przemysłowej w okresie styczeń-listopad 2012 roku wyniosła 573,2 bln BYR (ok. 66,73 mld USD), czyli o 6,1 % więcej w porównaniu z analogicznym okresem 2011 roku, produkcja rolna gospodarstw wszystkich kategorii własności za ten okres zwiększyła się o 5,6% do 96,7 bln BYR (ok. 11,26 mld USD). 

Obwodowe Komitety Wykonawcze i Miński Miejski Komitet Wykonawczy mają prawo pierwokupu 115 spółek akcyjnych

Wykaz spółek został zatwierdzony przez rząd w grudniu br.
Brzeski Komitet Wykonawczy ma prawo do pierwokupu akcji 8 przedsiębiorstw, w tym:
ОАО «Пинский завод средств малой механизации»
Березовский мотороремонтный завод
ОАО «Кобринагромаш»
Homelski Komitet Wykonawczy:
ОАО «Коминтерн»
ОАО  «Мозырьсоль»
Grodzieński Komitet Wykonawczy (29 spółek akcyjnych), w tym::
 «Лидастройматериалы»
«Щучинский завод «Автопровод»
 «Слониммебель»
«Слонимский картонно-бумажный завод «Альбертин»
Гродненская обувная фабрика «Неман»
«ВолМет»
«Лиданефтепродукт»
Miński Obwodowy Komitet Wykonawczy (30 spółek), w tym::
 «Борисовский завод автотракторного электрооборудования» - управляющая компания холдинга «Автокомпоненты»
«Борисовский завод пластмассовых изделий»
«Завод горного воска»
«Борисовдрев»
Радошковичский керамический завод
Любанский комбинат строительных материалов
Управляющая компания холдинга «Забудова»
Miński Miejski Komitet Wykonawczy (42 przedsiębiorstwa), w tym::
 «Керамин»
СЗАО «Милавица»
 Минский комбинат хлебопродуктов
 ОАО «Галантея»
 ОАО «Амкодор – управляющая компания холдинга»,
Минский завод отопительного оборудования,
Минский часовой завод,
ЗАО «Атлант»,
ОАО «Пивзавод Оливария»,
ЗАО «Минский завод безалкогольных напитков».
Mohylewski Komitet Wykonawczy:
ОАО «Славянка»
ОАО «Бобруйский кожевенный комбинат»
ОАО «Бобруйскобщепит»
ОАО «Беларусьрезинотехника».

Jeśli akcjonariusz (uczestnik) zamierza sprzedać własne akcje (udziały w funduszu założycielskim), to jest zobowiązany zawiadomić w formie pisemnej listem poleconym odpowiedni Komitet Wykonawczy lub Miński Miejski Komitet Wykonawczy oraz określić cenę sprzedaży lub rozmieścić zgłoszenie sprzedaży akcji w Białoruskim Zautomatyzowanym Systemie Notowań Białoruskiej Giełdy Walutowo-Kapitałowej. Jeśli w ciągu 90 dni kalendarzowych po takim zgłoszeniu Komitet Wykonawczy nie podejmie decyzji dot. zakupu akcji wg zgłoszonej ceny, akcje mogą być sprzedane osobie trzeciej ale po cenie nie niższej od wcześniej zgłoszonej oraz  zgłoszonej przy zawiadomieniu Komitetu Wykonawczego. Akcjonariusz dostaje decyzję w formie pisemnej od Komitetu Wykonawczego w ciągu 10 dni kalendarzowych od dnia podjęcia decyzji.
Prawo do pierwokupu akcji (udziałów w funduszach założycielskich) w spółkach gospodarczych mają obwodowe komitety gospodarcze oraz Miński Miejski Komitet Wykonawczy – Dekret Prezydenta RB nr 677 z dnia 16 listopada 2006 r. 

NB RB w 2013 r. ma zamiar do przeciwdziałania inflacji oraz zapewnienia  „sterowanego ” kursu walutowego 

NB RB w 2013 r. będzie nadal prowadził politykę monetarną, której główny cel polega na zmniejszeniu inflacji, a polityka walutowa będzie przewidywała stosowanie mechanizmów płynnego kursu . NB RB ma zamiar do stopniowego zmniejszenia ingerencji na rynku walutowym, realizując interwencję jedynie dla złagodzenia znacznych wahań koniunkturalnych kursu wymiany, mając świadomość, że zachowanie siły nabywczej waluty narodowej jest głównym warunkiem do zachowania stabilnego rozwoju gospodarczego oraz zwiększenia dobrobytu ludzi.
W 2013 r. NB RB planuje zwiększyć rolę stopy redyskontowej, jako podstawowej stopy określającej wartość zasobów pieniężnych i kształtującej dynamikę stóp na terminowym rynku kredytów międzybankowych oraz stóp procentowych rynku depozytowego i kredytowego.
NB RB zwraca uwagę na konieczność dalszej współpracy z Antykryzysowym Funduszem EaBR i MFW. Skuteczna współpraca z międzynarodowymi organizacjami jest ważna nie tylko z punktu widzenia wspólnego opracowania środków stabilizacyjnych gospodarkę i pozyskania pożyczek, ale pozwala również w znacznym stopniu zwiększyć atrakcyjność inwestycyjną RB. 

Rosyjski „Vneshekonombank” zaakceptował 10-letni kredyt dla Białorusi w wysokości 500 mln USD na projekt budowy elektrowni atomowej

Ministerstwo Finansów RB zwróciło się po kredyt do „Vneshekonombanku” w zakresie finansowania przedpłat dot. realizacji budowy elektrowni atomowej. Biorąc pod uwagę ważność tego projektu dla Rosji, Vneshekonombank (460 mln USD) wraz z Roseksimbankiem (40 mln USD) udzielą kredytu na początkowy etap budowy elektrowni atomowej w RB.      
Rozliczenia z tytułu kredytu i monitoring projektu będzie realizowała białoruska córka BelVEB.


Euroazjatycka Komisja Gospodarcza proponuje utworzyć organ antymonopolowy analogiczny do UE

Euroazjatycka Komisja Gospodarcza proponuje utworzenie organu antymonopolowego, który będzie miał pełnomocnictwa w sprawie dochodzenia roszczeń w stosunku do działań protekcjonistycznych firm z poszczególnych państw. 
W UC jest ważne aby zapewnić jednolite reguły wolnej konkurencji oraz śledzić działania przeciw wolnej konkurencji ze strony podmiotów oddzielnych państw członkowskich.
Antymonopolowy organ może zostać utworzony na początku 2014 r. Do jego kompetencji będą należały kwestie dot. wszystkich państw członkowskich UC. Kwestie dot. narodowej kontroli antymonopolowej każdego państwa członkowskiego pozostają w kompetencji organów narodowych.

Państwa członkowskie UC opracowują koncepcję uzgodnionej polityki rolnej


Państwa członkowskie UC opracowują koncepcję uzgodnionej polityki rolnej, która będzie przewidywała zastosowanie przez państwa członkowskie wspólnego bilansowania potrzeb w produkcji rolnej, a także jednolitego systemu indeksów cen dla tej produkcji. Zaplanowane jest, że bilanse będą ważnym instrumentem, a nie tylko jakimś indykatorem, który dość często nie jest realizowany. Powinny one też stać się regulatywnymi i obejmować główne kategorie produkcji rolnej.   
Ostateczna koncepcja polityki i jej zestaw instrumentów, będą zależały od wszystkich trzech państw członkowskich UC. 

Euroazjatycka Komisja Gospodarcza w styczniu 2013 r. może podjąć decyzję dot. podwyższenia ceł na wyroby mleczarskie


EaKG może podjąć decyzję dot. podwyższenia ceł importowych na wyroby mleczarskie z 15% do 20%. 
Obecnie cło ad valorem w wysokości 15% obowiązuje dla mleka i śmietanki niezagęszczonej i nie zawierającej cukru lub innych środków słodzących, a także dla serwatki, produktów składających się z naturalnych komponentów mleka. Kombinowane cła ze składnikiem ad valorem 15% wartości celnej pobierano przy imporcie maślanki, mleka zsiadłego i śmietanki, jogurtu, kefiru i innych sfermentowanych lub zakwaszonych wyrobów z mleka i śmietanki (specyficzny składnik - nie mniej niż 0,18 EUR za kilogram), przy imporcie sera i twarogu (nie mniej niż 0,25 euro za kilogram), przy imporcie masła i tłuszczów innych otrzymanych z mleka, produktów mleczarskich do smarowania (co najmniej 0,29 EUR za kilogram).
Dla mleka i śmietanki zagęszczonej lub z cukrem, lub z innymi środkami słodzącymi już teraz obowiązuje cło importowe w wysokości 20%. Cło importowe w wysokości 5% dotyczy mleka dla dzieci.
Inicjatywę dot. podwyższenia ceł wniosła białoruska strona.
W zakresie każdej pozycji będzie przeprowadzona analiza, zostanie uwzględniony wzrost cen pasz, a także wpływ inflacji oraz wpływ wzrostu cła na sytuację rynkową. 

W 2013 r. 3-krotnie wzrośnie próg kwoty do kontroli transakcji zagranicznych 

Zgodnie ze zmianami w Ogólnej części Kodeksu Podatkowego, organy podatkowe od 2013 r. będą miały prawo kontroli transakacji zagranicznych, jeśli ich kwota  przekracza 60 mld BYR (ok. 7 mln USD) w ciągu roku, a także w przypadku, gdy cena transakcyjna różni się od ceny rynkowej na datę zakupu lub na datę sprzedaży towaru, o ponad 60%.   
Wcześniej to dotyczyło kwoty 20 mld BYR (ok. 2,33 mln USD), a także wspomnianej różnicy cen transakcyjnych o ponad 20%.

Międzynarodowa Agencja Ratingowa Fitch poprawiła prognozy ratingu dla 6-ciu białoruskich banków do poziomu „stabilny”

Międzynarodowa Agencja Ratingowa Fitch potwierdziła długoterminowy rating niewykonania zobowiązań przez emitenta dla 6-ciu białoruskich banków - Belarusbanku, Belinvestbanku, BPS-banku, Belgazprombanku, Belvneshekonombanku i Banku VTB (Białoruś) do poziomu „B-„ stabilny.
Został potwierdzony rating BTA Banku (Białoruś ) na poziomie „CCC” z prognozą negatywną.
Rating Banku VTB (Białoruś) i banku VTB został odwołany zgodnie z decyzją zarządu banków.  
Decyzja dot. przeglądu prognozy sytuacji 6-ciu banków została podjęta z powodu względnej stabilizacji sytuacji w sektorze bankowym Białorusi. Ale sytuacja makroekonomiczna jest dość niestabilna, co może mieć negatywny wpływ w perspektywie średnioterminowej.

Opracowanie WPHI w Minsku na podstawie
PRIME-TASS  - III dek. grudnia 2012